De huiskamer is het nieuwe uitgaan

VLAARDINGEN - Op een doordeweekse avond in Vlaardingen is het op straat een stuk rustiger dan tien jaar geleden. Niet omdat er niets te beleven valt, maar omdat steeds meer van dat vermaak naar binnen is verhuisd. De bank is het nieuwe terras geworden, en het scherm de nieuwe uitgaansgelegenheid. Wie vroeg op de avond door de stad loopt, ziet minder volle terrassen en meer blauw schijnsel achter de gordijnen.

De kroeg krimpt

Dat is geen onderbuikgevoel. Volgens het CBS is het aantal cafés in Nederland sinds 2007 met 33 procent gedaald, tot zo’n 8.000. In diezelfde periode groeide het aantal restaurants juist met 58 procent. Uitgaan verdwijnt dus niet, het verandert van vorm.

CBS-econoom Marjolijn Jaarsma wijst op het rookverbod en de coronasluitingen, maar ook op iets simpelers, namelijk dat mensen in hun vrije tijd liever iets anders doen dan een biertje aan de bar. Uit eten in plaats van indrinken, een festival in plaats van een vaste stamkroeg, of gewoon de avond thuis. De bruine kroeg op de hoek heeft het daardoor lastiger dan het eetcafé een paar deuren verderop.

De avond thuis wint

En thuis valt steeds meer te kiezen. Marktonderzoeker Telecompaper berekende dat inmiddels bijna de helft van de Nederlandse huishoudens een Netflix-abonnement heeft. Streamingdiensten zijn samen goed voor meer dan een derde van de Nederlandse tv- en videomarkt, en hun gezamenlijke omzet passeerde in 2024 voor het eerst de miljard euro.

De avond ziet er daardoor anders uit dan vroeger. Waar een gezin ooit samen naar één programma keek, zit het nu vaak in dezelfde kamer met meerdere schermen. De een kijkt een serie, de ander luistert een podcast, en weer iemand anders zit op de telefoon te scrollen of een spelletje te spelen.

Bij die verschuiving hoort een breed palet aan digitaal vermaak, van streamingdiensten en online casino's zoals Betnation. Wat ze gemeen hebben, is gemak. Het is er wanneer jij er tijd voor hebt, niet wanneer een uitzendschema of een openingstijd het toelaat. De huiskamer is in tien jaar veranderd van een plek waar je tv keek naar een plek waar je kiest wat je doet.

Uitgaan verschuift, het verdwijnt niet

Dat betekent niet dat de stad leegloopt. Langs de Oude Haven lopen de terrassen op een mooie zaterdag nog altijd vol, en de weekmarkt trekt nog steeds volk. Maar de doordeweekse avond is verschoven, van buitenshuis naar thuis, van vaste tijden naar eigen tempo. En de huiskamer, ooit de saaiste kamer van het huis, is stiekem de leukste geworden.